Conners 3: ADHD u dziecka widziane z trzech stron

Dlaczego trzy perspektywy, a nie jedna

Kryteria diagnostyczne wymagają, żeby objawy występowały w więcej niż jednym środowisku. Dziecko, które w domu nie siedzi spokojnie przy kolacji, a w szkole funkcjonuje bez zastrzeżeń, to zupełnie inna sytuacja niż dziecko, które ma trudność wszędzie. Rozstrzygnąć to może tylko informacja z obu miejsc.

Dlatego Conners 3 ma trzy wersje: dla rodzica, dla nauczyciela i samoopisową dla dziecka od ósmego roku życia. Każda z nich występuje w wariancie pełnym i skróconym, a dobór zależy od pytania diagnostycznego i od tego, ile realnie czasu ma osoba wypełniająca.

Wersja	Kto wypełnia	Po co
Rodzic	rodzic lub opiekun	dom, poranki, odrabianie zadań, relacje w rodzinie
Nauczyciel	wychowawca albo nauczyciel uczący najwięcej godzin	lekcje, praca w grupie, przerwy, wymagania organizacyjne
Samoopis	dziecko od 8 lat	jak samo widzi swoje trudności, czego nikt z zewnątrz nie zobaczy

Co obejmuje

Poza objawami ADHD kwestionariusz porusza obszary, które przy ADHD współwystępują na tyle często, że pominięcie ich zniekształca obraz: problemy w uczeniu się, funkcje wykonawcze, buntowniczość i agresję, relacje z rówieśnikami oraz relacje w rodzinie. Osobno ujęte są skale odpowiadające kryteriom DSM.

Narzędzie ma też wbudowane skale kontrolne, sprawdzające, czy odpowiedzi nie są nadmiernie pozytywne, nadmiernie negatywne albo wewnętrznie niespójne. To istotne, bo kwestionariusz wypełnia człowiek, który bywa zmęczony, zirytowany albo bardzo chce, żeby wynik wyszedł w konkretną stronę.

Ile to trwa i jak to zorganizować

Wypełnienie wersji pełnej zajmuje od dwudziestu do dwudziestu pięciu minut, skróconej około dziesięciu. Formularze przekazuję po konsultacji wstępnej, razem z instrukcją.

Najczęstsza trudność organizacyjna dotyczy nauczyciela. Warto uprzedzić wychowawcę z wyprzedzeniem i dać mu czas, bo kwestionariusz wypełniony w pośpiechu na korytarzu nie wnosi tego, co powinien. Nauczyciel nie musi być psychologiem: wypełnia go po instrukcji, bez nadzoru.

Czego Conners 3 nie rozstrzyga

• Nie stawia diagnozy. Jest oceną opisową opartą na obserwacji dorosłych i dziecka, a nie badaniem rozstrzygającym.
• Nie zastępuje wywiadu. Historia rozwoju i moment pojawienia się trudności pochodzą z wywiadu, u dzieci z Young DIVA-5.
• Nie różnicuje sam z siebie. Obraz „nie uważa i przeszkadza” mogą dawać lęk, trudności w uczeniu się, sytuacja rodzinna, niedosłuch albo niewyspanie. Szerszy przegląd daje SENA.
• Nie jest testem na inteligencję. Profil poznawczy to osobne pytanie i osobne narzędzie, WISC-V albo Stanford-Binet.
• Rozbieżność między rodzicem a nauczycielem nie jest błędem. Bywa najważniejszą informacją z całego badania i o niej rozmawiamy przy omówieniu wyników.

Kto może go stosować

Conners 3 jest narzędziem o ograniczonym dostępie. W polskim systemie kategorii testowych mieści się w grupie wymagającej wykształcenia psychologicznego albo ukończonego szkolenia z psychometrii wraz z osobnym szkoleniem z tego narzędzia. Nie jest to kwestionariusz do pobrania i wypełnienia samodzielnie.

Polską adaptację opracowali Radosław Wujcik i Emilia Wrocławska-Warchala, wydawcą jest Pracownia Testów Psychologicznych Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Autorem narzędzia oryginalnego jest C. Keith Conners.

Częste pytania

Czy nauczyciel dowie się, że diagnozujemy ADHD?
Wypełniając kwestionariusz, zobaczy, czego dotyczą pytania. Zakres tego, co przekazujesz szkole, zawsze ustalamy wcześniej i to Ty decydujesz, ile informacji tam trafia.

Co, jeżeli nauczyciel odmówi?
Zdarza się. Wtedy szukamy innej osoby dorosłej, która widuje dziecko w grupie: drugiego nauczyciela, trenera, świetlicę. Brak jakiejkolwiek informacji spoza domu zaznaczam w opinii.

Czy dziecko musi wypełniać wersję samoopisową?
Od ósmego roku życia zwykle tak, bo bywa najbardziej odkrywcza. Jeżeli dziecko nie chce, nie zmuszamy.

Czy da się to zrobić online?
Formularze można wypełnić poza gabinetem. Omówienie wyników odbywa się na spotkaniu, w gabinecie albo zdalnie.

Ile kosztuje?
Kwestionariuszy nie sprzedaję osobno. Conners 3 wchodzi w diagnozę ADHD u dzieci i młodzieży i jest wliczony w jej cenę, czyli 1080 zł. Dlaczego nie wykonuję pojedynczych badań na zamówienie, wyjaśniam w cenniku.

---

Ta strona ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji. Nie opisuję brzmienia pozycji ani zasad obliczania wyników, ponieważ materiał testowy jest chroniony, a jego ujawnienie obniża trafność narzędzia.

Umówienie

Termin wybierasz sam w rezerwacji online. Zakres pełnej diagnozy opisuję w ofercie, ceny w cenniku, przebieg krok po kroku w dziale jak wygląda współpraca, a moje uprawnienia do narzędzi na stronie o mnie.